Het LSR

Sterk in medezeggenschap

Echt luisteren geeft verbinding

Adviseur Aleida over de nieuwe functie ‘Ondersteuner Inspraak’

Cliënten hebben het recht om mee te praten over de zorg die ze ontvangen; in cliëntenraden, maar ook in de vorm van inspraak. Maar wat is inspraak precies? Wat is het volgens de letter van de wet? Ook voordat de Wmcz 2018 in ging, werd het LSR hierover om advies gevraagd. Maar nu zeker, nu het regelen van inspraak voor zorgaanbieders verplicht is. Voor dat doel biedt het LSR sinds kort de dienst ‘Ondersteuner Inspraak’.

‘Het optuigen van inspraak vinden veel zorgaanbieders best uitdagend’, vertelt LSR-adviseur Aleida Sijtsma. Zij staat aan de wieg van de nieuwe LSR-dienst Ondersteuner Inspraak. ‘Deze nieuwe dienst is een uitkomst voor zorgaanbieders én cliënten en naasten’, vindt Aleida. ‘Na de invoering van de nieuwe wet, bleken zorgaanbieders inspraak organiseren namelijk moeilijk te vinden. Dat gebeurde dus ook maar mondjesmaat. Veel zorgaanbieders hebben de cliëntenraden goed op orde, een andere vorm van medezeggenschap. Nu komen aanbieders bij ons met de vraag: kunnen jullie ook iets met inspraak? Ja, ook daar hebben we gelukkig ruime ervaring mee.‘

Aleida vervolgt: ‘We snappen bij het LSR heel goed dat zo’n nieuwe wettelijke verplichting heel uitdagend kan zijn en dat het dus vragen oproept. Dat is een van de redenen dat we hebben besloten zorgaanbieders nóg actiever te gaan helpen met hun vragen omtrent inspraak. Zo is de dienst Ondersteuner Inspraak ontstaan.’

Creatieve werkvormen

Het LSR biedt ook ondersteuners die cliëntenraden ondersteunen. ‘Ook díe zijn belangrijk in het faciliteren van medezeggenschap’, zegt Aleida. ‘Zij kunnen echter prima breder kijken dan hun werk voor de cliëntenraad. Door dit werk zijn ze namelijk ervaren in het stimuleren van cliënten hun stem te laten horen. Ze kunnen zorgorganisaties daarom – in de rol van Ondersteuner Inspraak – óók met inspraak helpen. Met het organiseren van een inspraakavond, bijvoorbeeld.’

Aleida geeft nog een voorbeeld: ‘Bij elke zorgaanbieder wordt inspraak anders ingeregeld. Soms worden teamleiders verantwoordelijk gemaakt. Bijvoorbeeld voor het organiseren van een bewonersoverleg. De uitkomsten van zo’n inspraakgelegenheid moeten uiteindelijk bij de cliëntenraad op tafel komen. Maar voor die teamleiders is dit nieuw. Die weten ook niet altijd hoe ze dat handen en voeten moeten geven. Wij weten dat wel, door onze ervaring. Wij zouden de teamleiders dan ook een training kunnen geven. Daarnaast kunnen we helpen bij de organisatie van een locatieoverleg met cliënten en verwanten. We leggen bovendien moeilijke woorden uit aan cliënten en helpen middels allerlei creatieve werkvormen meningen en ervaringen boven tafel te halen.’

Meer inzicht voor zorgaanbieders

Aleida vindt dat heel leuk, dat Ondersteuners Inspraak creativiteit inzetten om informatie op te halen, waar een organisatie echt iets mee kan. ‘Niet alleen de werkvorm is anders dan anders, ook de uitkomsten zijn niet standaard.’

‘Met dieptegesprekken of spiegelgesprekken kunnen bijvoorbeeld nieuwe onderwerpen naar de oppervlakte komen dan anders. Vaak zijn dit wat meer ongrijpbare onderwerpen, zoals de sfeer op een zorglocatie. Daarover hoor je in andere gesprekssituaties niet altijd. Inspraak kan zo een heel mooi licht schijnen op eventuele blinde vlekken.’

Aleida: ‘Onze ondersteuners zijn gewend op een andere manier vragen te stellen, om de vraag achter de vraag naar boven te halen. Een Ondersteuner Inspraak vroeg bijvoorbeeld aan mensen met een verstandelijke beperking naar wat volgens hen de ideale begeleider is. Er kwam in eerste instantie uit: “Die moet goed kunnen luisteren”. Na even doorvragen bleek dat cliënten ook graag eens een knuffel zouden krijgen. Door corona en andere omstandigheden is dat knuffelen een beetje verdwenen. En dat werd gemist. Het is informatie waarover een zorgaanbieder en cliëntenraad zelf kunnen beslissen wat zij er mee doen. Maar ze weten nu in ieder geval wat er leeft. En dat is vaak iets wat ze totaal niet verwachten.’

Ook advies over inspraakbeleid

LSR-ondersteuners kunnen – kortom – als geen ander cliëntgeluiden laten horen die anders ongehoord blijven. Mede door een creatieve aanpak. En ten tweede kan LSR veel werk uit handen nemen. ‘Een overleg organiseren rondom een verbouwing? Vraagt het ons’, zegt Aleida. ‘Het gesprek ondersteunen, ervaringen ophalen, informatie verduidelijken of een werkvorm bedenken? Ook daarvoor kan de zorgaanbieder bij het LSR terecht’, aldus de adviseur. Daarnaast is het dus de brede expertise in medezeggenschap en inspraak, die de inzet van het LSR waardevol maakt.

Maar er is nog een vierde reden om het LSR te laten helpen bij inspraak, zegt Aleida: ‘Het LSR is niet alleen expert in de breedte, maar ook in de diepte. Veel organisaties staan nog in de kinderschoenen, wat inspraak betreft. Die hebben niet alleen behoefte aan iemand die helpt organiseren en uitvoeren, maar ook iemand die helpt bij het vormgeven van het beleid. Die zorgaanbieders kunnen van onze ervaren adviseurs gebruik maken, voor het helpen vormgeven van hun inspraakbeleid.’

Laat mensen hun verhaal doen

Aleida is blij dat ze bij het LSR de handen op elkaar kreeg, voor deze nieuwe dienst: ‘Ik vind het een belangrijk onderwerp. Als mensen hun verhaal mogen doen, voelen ze zich gehoord. Als daar dan ook iets mee gedaan wordt, vergroot dat het gevoel van verbinding tussen de organisatie en de cliënt. Echt luisteren geeft verbinding. Dat is bij uitstek iets waar het LSR zich hard voor wil maken. En ik dus ook.

Bent u geïnteresseerd in de inzet van een Ondersteuner Inspraak? Bel dan op werkdagen tussen 9.00 uur en 17.00 uur naar 030-293 76 64. Vraag naar Aleida. Zij denkt graag met u mee en kan u vertellen wat we kunnen betekenen.

Delen op social media

Over de auteur

Mis geen update
Schrijf je in voor de nieuwsbrief